arbeit macht frei poort auschwitz
5/5 - (1 vote)

Tokdens een bezoek aan concentratiekamp Auschwitz, moet iedereen er onderdoor: de poort van Auschwitz, met de beruchte tekst ‘Arbeit Macht Frei’. Het is één van de meest herkenbare en aangrijpende “bezienswaardigheden” van het kamp.

In dit artikel zullen we deze poort en zijn betekenis in detail onderzoeken.

De tekst ‘Arbeit Macht Frei’ is een Duitse uitdrukking die ‘werk maakt vrij’ betekent. Deze cynische boodschap was bedoeld om de gevangenen van het kamp te misleiden en hen te laten geloven dat hard werken hun vrijheid zou kunnen betekenen. Dat stukje wist je misschien nog van op school.
In werkelijkheid leidde het harde werk in het kamp vaak tot de dood door uitputting en ziekte.

De constructie van de poort

De poort van Auschwitz werd gebouwd in 1940, toen het kamp werd opgericht. Het was gemaakt van staal en was bedoeld om de ingang van het kamp te markeren. De poort is ongeveer 5 meter hoog en 4 meter breed, en is daarbovenop werd de beruchte tekst ‘Arbeit Macht Frei‘ geplaatst.

De tekst werd met de hand gesmeed door gevangenen van het kamp. De letters werden individueel gemaakt en vervolgens aan de poort bevestigd. De ‘B’ in ‘Arbeit’ werd opzettelijk ondersteboven geplaatst als een stille vorm van protest door de gevangenen.

De symboliek van de poort

De poort van Auschwitz is een krachtig symbool van de Holocaust. Het staat voor de valse hoop die de nazi’s aan hun slachtoffers gaven, en de gruwelijke realiteit van het leven in het kamp. De poort is een herinnering aan de miljoenen mensen die hun leven verloren in de Holocaust, en een waarschuwing voor de verschrikkingen van haat en onverdraagzaamheid.

De tekst ‘Arbeit Macht Frei’ is bijzonder cynisch, gezien het feit dat werk in het kamp zelden tot vrijheid leidde. In plaats daarvan leidde het vaak tot de dood door uitputting, ziekte of executie.

De poort staat dan ook vooral symbool voor de valse beloften en de wrede realiteit van het naziregime.

De poort in het hedendaagse Polen…

Vandaag de dag is de poort één van de meest iconische bezienswaardigheden van het kamp, als je het zo zou kunnen noemen… Geloof me: wanneer je tijdens een rondleiding door Auschwitz dit gruwelwerk met eigen ogen ziet, komt er binnenin jou iets los! De poort is tegenwoordig dan ook een plek geworden van reflectie en herdenking voor de miljoenen mensen die hun leven verloren in de Holocaust.

arbeit macht frei poort

De betekenis van ‘Arbeit Macht Frei’

De wereldberuchte uitdrukking werd door de nazi’s gebruikt om de gevangenen van het kamp te misleiden en hen te laten geloven dat hard werken hun vrijheid zou kunnen betekenen.

In werkelijkheid was het werk in het kamp echter onmenselijk zwaar en leidde het vaak tot de dood. De uitdrukking ‘Arbeit Macht Frei’ is dus een bittere en cynische leugen, bedoeld om de gevangenen van het kamp te misleiden en te onderdrukken.

De oorsprong van de uitdrukking

De uitdrukking ‘Arbeit Macht Frei’ is afkomstig uit een roman van de Duitse auteur Lorenz Diefenbach, getiteld ‘Arbeit Macht Frei: Erzählung von Lorenz Diefenbach’ (1873). In deze roman is de uitdrukking een positieve boodschap over de bevrijdende kracht van hard werken.

De nazi’s namen deze uitdrukking over en gaven er een sinistere draai aan.

Het één en ander verdraaien, deden ze trouwens wel vaker. Denk maar aan hun ‘logo’, een swastika. Dit komt al van vele duizenden jaren terug uit Mesopotamië en bij de Indusbeschaving. En daar had het een vollédig andere betekenis, natuurlijk…

De Poort in de Populaire Cultuur

De poort van Auschwitz en de uitdrukking ‘Arbeit Macht Frei’ hebben ook een diepe impact gehad op de populaire cultuur. Ze zijn vaak afgebeeld in films, boeken en kunstwerken over de Holocaust.

De poort in films en boeken

Enkele bekende voorbeelden zijn de films ‘Schindler’s List’ en ‘The Boy in the Striped Pyjamas’, en het boek ‘Night’ van Elie Wiesel. In al deze werken speelt de poort van Auschwitz een belangrijke rol en is het een krachtig symbool van de Holocaust.

De poort in Kunstwerken

De poort van Auschwitz en de uitdrukking ‘Arbeit Macht Frei’ zijn ook vaak afgebeeld in kunstwerken over de Holocaust.

Enkele bekende voorbeelden zijn het schilderij ‘Gate of Death’ van David Olère en het beeldhouwwerk ‘The Gates of Hell’ van Auguste Rodin. In beide werken is de poort van Auschwitz een krachtig symbool van de Holocaust en de verschrikkingen van het naziregime.

auschwitz arbeit macht frei poort

Het is belangrijk dat we de betekenis van deze poort en de uitdrukking ‘Arbeit Macht Frei’ blijven herinneren en eren. Door dit te doen, kunnen we ervoor zorgen dat de verschrikkingen van de Holocaust nooit worden vergeten en dat de lessen die we eruit hebben geleerd, worden doorgegeven aan toekomstige generaties.

Plan jij binnenkort een bezoek aan Auschwitz? Dan zijn deze artikels ook interessant: